İçeriğe geç

Bilimsel Araştırma ve Yazma Yöntemleri II

Fen - Edebiyat FakültesiArkeoloji

Kodu
ARB306
Yarıyılı
2026-2027 Bahar Yarıyılı
Teorik
3
Uyg.-Lab
0-0
Kredi
3
AKTS
4
Dersin türü
Zorunlu
Düzeyi
Lisans
Dili
Türkçe
Kategorisi
Temel mesleki dersler
Ön koşul (tavsiye)
Güz yarıyılında açılmış olan Bilimsel Araştırma ve Yazma Yöntemleri I dersinin alınmış olması gerekmektedir.
Dersi veren
Doç. Dr. Serhat FOÇA

Dersin amacı

Bu dersin amacı, öğrencilere bilimsel yazımın temel prensiplerini ve akademik üslubunu kazandırmak, araştırma konusunu belirleme, literatür tarama, veri toplama ve analiz etme gibi bilimsel çalışma adımlarını uygulamalı olarak öğretmek ve öğrencilerin kendi kısa tez benzeri çalışmalarını akademik standartlara uygun şekilde yazabilmelerini sağlamaktır.

Öğrenme çıktıları

  1. ÖÇ-1Öğrenciler, literatür tarama, kaynak seçimi, not alma ve alıntılama tekniklerini uygulayabilir.
  2. ÖÇ-2Öğrenciler, kısa tez benzeri bir bilimsel çalışmayı akademik standartlara uygun olarak yazabilir ve sunabilir.
  3. ÖÇ-3Öğrenciler, bilimsel yazının temel prensiplerini ve akademik üslubu açıklayabilir.
  4. ÖÇ-4Öğrenciler, araştırma konusunu belirleyebilir, sınırlandırabilir ve uygun araştırma soruları geliştirebilir.

Dersin içeriği

Bilimsel metnin tanımı, temel özellikleri ve akademik üslubu bu derste öğretilir. Öğrenciler bilimsel yazı ile günlük yazı arasındaki farkları kavrar. Daha sonra araştırma konusunun seçimi ve sınırlandırılması üzerinde durulur, araştırma sorusu, amaç ve kapsam belirlenir. Öğrenciler literatür tarama tekniklerini öğrenir, güvenilir kaynaklara erişir ve not alma ile alıntılama yöntemlerini uygular. Bilimsel metnin yapısı, giriş, literatür, yöntem, bulgular, tartışma ve sonuç bölümleriyle açıklanır ve her bölümün işlevi detaylandırılır. Giriş bölümünde problem durumu ve araştırma sorusu sunulurken, literatür bölümünde önceki çalışmalar eleştirel bir şekilde incelenir ve kuramsal çerçeve oluşturulur. Yöntem bölümünde araştırmanın süreci, veri toplama ve analiz yöntemleri açıklanır; bulgular bölümünde elde edilen veriler nesnel olarak aktarılır. Tartışma ve sonuç bölümlerinde veriler yorumlanır, çalışmanın katkısı özetlenir ve öneriler sunulur. Atıf yapma ve kaynakça düzenleme kuralları öğretilir, akademik dil, üslup ve yazım kuralları vurgulanır. Dersin sonunda öğrenciler, yazdıkları metinleri gözden geçirir, eksiklikleri düzeltir ve akademik standartlara uygun olarak teslim eder, böylece bilimsel yazım sürecinin tüm aşamalarını deneyimlemiş olur

Haftalık konular

HaftaKonuÖn hazırlık / yöntem
1Bilimsel Araştırma Metni: Tanımı, Yapısı ve Temel ÖzellikleriSunuş Yoluyla Öğretim
2Araştırma Konusunun Belirlenmesi ve Kapsamının SınırlandırılmasıSunuş Yoluyla Öğretim
3Araştırma Sorusu, Amaç ve Kapsamın TanımlanmasıSunuş Yoluyla Öğretim
4Literatür Tarama Süreci ve Akademik Kaynaklara ErişimSunuş Yoluyla Öğretim
5Akademik Kaynakların Okunması, Not Alınması ve AlıntılanmasıSunuş Yoluyla Öğretim
6Bilimsel Metnin Düzeni ve BölümleriSunuş Yoluyla Öğretim
7Giriş Bölümü ve Problem TanımlamasıSunuş Yoluyla Öğretim
8Ara Sınav
9Literatür Taraması ve Kuramsal ÇerçeveSunuş Yoluyla Öğretim
10Bulguların Sunumu ve Yazılı Olarak İfade EdilmesiSunuş Yoluyla Öğretim
11Tartışma ve Sonuç Bölümlerinin YazımıSunuş Yoluyla Öğretim
12Atıf Yapma Teknikleri ve Kaynakça Düzenleme KurallarıSunuş Yoluyla Öğretim
13Akademik Dil, Üslup ve Yazım KurallarıSunuş Yoluyla Öğretim
14Bilimsel Metnin Değerlendirilmesi ve Son Metnin SunulmasıSunuş Yoluyla Öğretim
15Dönem Sonu Sınavı
16Dönem Sonu Sınavı

Kaynaklar ve materyaller

Ders notu
A. Aziz, (1994). Araştırma Yöntemleri, Teknikleri ve İletişim. (Genişletilmiş 2.Basım). Ankara: Turhan Kitabevi.
A. Balcı, (2001). Sosyal Bilimlerde Araştırma: Yöntem, Teknik ve İlkeler. (3.Baskı). Ankara: Pegem.
A.D. Arseven, (1993). Alan Araştırma Yöntemi. Ankara.
E. Alaçam, (1995). Bilimsel Etkinlik ve Yayım. Ankara: Türkiye Bilimsel Ve Araştırma Kurumu.
M. Arlı ve H. Nazik, (2001). Bilimsel Araştırmaya Giriş. Ankara: Gazi Kitabevi.
R. Arıkan, (1995). Araştırma Teknikleri ve Rapor Yazma. Ankara: Tutibay.
Diğer kaynaklar
.
Dokümanlar
.
Ödevler
.
Sınavlar
.

Değerlendirme

  • Arasınav 1 %40
  • Dönem Sonu Sınavı %60

Program çıktıları ile ilişkisi

  1. PÇ-1Arkeoloji alanında ilgili kişi ve kurumlar ile birlikte çalışma, bu kişi ve kurumlar ile çeşitli görüşler paylaşma ve sorunlar ile ilgili çözüm önerileri getirme becerisi kazanır.
  2. PÇ-2Arkeoloji biliminin tarihçesini ve farklı dönemlerde oluşmuş anlayışları bilerek, arkeolojik kavramlara farklı açılardan yaklaşabilme ve objektif yorum yapabilme olgunluğuna erişir.
  3. PÇ-3Arkeoloji ile ilgili mevzuat ve uygulamalar hakkında bilgi sahibi olarak bilimsel çalışmaları doğru bir biçimde yürütme becerisi kazanır.
  4. PÇ-4Arkeoloji terminolojisi ve yöntemleri ile çağdaş bilimsel araştırma tekniklerini kullanma becerisine sahip olur.
  5. PÇ-5Bibliyografik repertuar, arşiv envanteri, elektronik referanslar gibi bilgi erişim araçlarını kullanma bilgi ve becerisine sahip olur.
  6. PÇ-6Çeşitli iletişim yöntemlerini kullanarak toplumu, Arkeoloji bilimi ve kültürel miras ile ilgili bilgilendirme ve bilinçlendirme çalışmaları yürütme becerisi kazanır.
  7. PÇ-7Ekip çalışması içerisinde sorumluluk alma, problem çözme ve ortak bir amaç için çalışma deneyimi, bilimsel etik kurallara göre hareket etme becerisi kazanır.
  8. PÇ-8Her türlü arkeolojik malzeme hakkında temel bilgilere sahip olarak, arkeolojik eser tanıyabilme, tanımlayabilme ve yorumlayabilme bilgisine sahip olur.
  9. PÇ-9İhtiyaç halinde disiplinler arası görüş de alarak veri toplama, değerlendirme ve değerlendirme sonuçlarını rapor haline getirebilme ve bu bilgileri yazılı ve sözlü olarak aktarabilme becerisine sahip olur.
  10. PÇ-10Karşılaştırmalı bir perspektifle ulusal ve uluslar arası bilgiye sahip olarak, arkeolojik bilgi birikimini güncelleyebilme, geçmişle güncel olaylar arasındaki ilişkiyi kavrayabilme becerisini kazanır.
  11. PÇ-11Mesleğiyle ilgili hem teorik (üniversite eğitimi, müze deneyimleri vd.) hem de pratik (kazılar, yüzey araştırmaları) bilgi ve deneyimler kazanır.
  12. PÇ-12Yaşam boyu öğrenmenin önemini kavrayarak Arkeoloji alanında güncel konu ve teknolojiyi izleme ve dünyada bu konudaki gelişmeleri takip ederek kendini geliştirme ve katkıda bulunma becerisi kazanır.
ÖÇ-1ÖÇ-2ÖÇ-3ÖÇ-4
PÇ-14444
PÇ-24444
PÇ-35555
PÇ-45555
PÇ-54444
PÇ-65555
PÇ-75555
PÇ-85555
PÇ-94444
PÇ-104444
PÇ-114444
PÇ-125555

AKTS iş yükü

EtkinlikSayıSüreToplam
Dönem Sonu Sınavı111
Ara Sınav 1111
Sınıf dışı ders çalışma süresi(ön çalışma, pekiştirme)16464
Ders süresi(sınav haftası dahildir: toplam ders saati)16348
Toplam iş yükü114
Toplam iş yükü / 304
Dersin AKTS kredisi4
Ders formu Yeni sekmede aç