Çağdaş Edebiyat Kuramı

Dersin amacı

Ders, öğrencilere edebiyatı akademik bir açıdan anlayabilmeleri için kuramsal ve eleştirel metinlerin okunması; derslere ve seminer tartışmalarına katılım yoluyla kuramsal bilginin yanı sıra, analitik ve yaratıcı beceriler kazandırmayı amaçlar.

Öğrenme çıktıları

1. ÖÇ-1Edinilen bilgiyi ve entelektüel becerileri gelecekteki akademik çalışmalara, farklı işlere ya da yaşam tecrübelerine aktarabilen, bağımsız düşünebilen öğrenciler haline gelmek.
2. ÖÇ-2İngilizce bilgisini ve anlayışını artırmak; sözlü ve yazılı anlatımın yanı sıra düşünsel tartışmaların ifadesini geliştirmek ;
3. ÖÇ-3Tarihsel düşünebilmek ve yazılı metnin estetik boyutuyla toplumsal, kültürel ve diğer ilgili bağlamlar arasındaki ilişkiyi anlayabilmek;
4. ÖÇ-4Analitik ve yorumsal perspektifler kullanarak karşıt tarihsel ve eleştirel bakış açılarını değerlendirmek ve edebiyat kuramı ve uygulaması arasındaki ilişkiyi anlamak;
5. ÖÇ-5Edebi metin okumalarında eleştirel, analitik ve karşılaştırmalı bir perspektif kullanabilmek;
6. ÖÇ-6Yazılı metinlerin formal ve tematik boyutları ve yazarları hakkındaki bilgiyi, toplumsal ve kültürel önemini ve edebiyat metinlerinin üretimine etkisini kavrayacak bir anlayışı edinmek;

Dersin içeriği

Ders iki dönemlik bir dersin Anglo-Amerikan ve dünya edebiyat kuram ve eleştirisiyle ilgili bir bölümünü oluşturur. Bu bölüm edebiyatla bağlantılı olarak gelişen eleştirel ve kuramsal düşüncenin 20. Yüzyıl ve günümüzdeki etkisini kapsar. Özellikle Biçimselcilik, Yeni Eleştirelcilik, Yapısalcılık, Freudculuk, Feminizm, çeşitli yapısalcılık sonrası yaklaşımlar ve temsilcileri üzerinde durur. Başka bir odak noktası da Anglo-Amerikan ulusal eleştiri geleneğinin gelişimidir. Ders, eleştirel terminoloji ve belli eleştirmenlerin perspektifleri, çağdaş edebiytat kıramı ve eleştiri ekolleri konularında öğrencileri bilgilendirir.

Haftalık konular

Kaynaklar ve materyaller

Ders notu

Golban, P.; Ciobanu, E.A. A Short History of Literary Criticism. Kutahya: UcMart Press, 2008;
Lodge, David. Modern Criticism and Theory: A Reader. Longman, 2000.

Diğer kaynaklar

Abrams, M. H. (ed.) A Glossary of Literary Terms. New York: Heinle & Heinle, 2002.
Bressler, Charles E. Literary Criticism: An Introduction to Theory and Practice. Upper Saddle River, NJ: Prentice Hall, 2003;
Chandra, N. D. R. Modern Literary Criticism: Theory and Practice. Delhi: Authors Press, 2003;
Cuddon, J. A. The Penguin Dictionary of Literary Terms and Literary Theory. London: Penguin, 1992;
Groden, M.; Kreiswirth, M. (eds.) The Johns Hopkins Guide to Literary Theory and Criticism. Baltimore: The Johns Hopkins University Press, 1994;
Harland, R. Literary Theory from Plato to Barthes: An Introductory History. New York: Palgrave Macmillan, 1999;
Holman, C. H.; Harmon, W. A Handbook to Literature. New York: Macmillan, 1992;
Fowler A. Kinds of Literature. An Introduction to the Theory of Genres and Modes. Cambridge: Harvard UP, 1982.
Knellwolf, C.; Norris, C. (eds.) The Cambridge History of Literary Criticism. Cambridge: Cambridge University Press, 2001;
Labor, Guerin et. al. A Handbook of Critical Approaches to Literature. New York: Harper and Row, 1966;
Rivkin, Julie; Ryan, Michael. A Practical Introduction to Literary Theory and Criticism. Longman, 1996;
Waugh, P. (ed.) Literary Theory and Criticism: An Oxford Guide. Oxford: Oxford University Press, 2006.
Urnova, D. M. (ed.), The Idea of Literature. The Foundations of English Criticism, Moscow: Progress Publishers, 1979.

Değerlendirme

• Ödev 1 %20
• Arasınav 1 %30
• Dönem Sonu Sınavı %50

Program çıktıları ile ilişkisi

1. PÇ-1Alanında kendine güvenen ve yetkin bilim adamı yetiştirmek: Bir konuşmaya katılabilmek için gerekli beceri ve donanımlara sahiptirler. Başkalarının ortaya koyduğu farklı bakış açılarını dikkatli ve saygılı bir biçimde dinlerler, kendi değerlendirme ve sorularını başkalarının görüşlerine ilintileyerek açık bir biçimde yaparlar. Gerektiğinde kendilerinden istenen sunum ve gösterileri hazırlar, düzenler ve gerçekleştirirler. Kendilerinden bilimsel bir çalışma ya da araştırma istendiğinde yazılı ve sözlü sunum ya da varsayımlarını ortaya koyarlar. Yazınsal söylem ve metinleri analiz etmeyi, açıklamayı ve değerlendirmeyi bilirler.
2. PÇ-2Edebiyatlarıyla ilgili kariyerlerine hazırdırlar. Dilin kullanım ve işleyiş özeliklerini, sözcük ve anlam yapılarını tanırlar. Yazınsal alanda yorum ve değerlendirmelerde bulunurlar. Yazın, felsefe, siyaset ve toplumu ilgilendiren konulara eleştirel yaklaşmayı bilirler. Eleştirel düşünmeye ve yorum yapmaya önem verirler. Empati yeteneği gelişmiş ve evrensel değerleri özümsemiş kişiler olarak, konulara farklı açılardan bakabilirler.
3. PÇ-3Eğitimin tüm alanlarında görev alacaklar için sözlü ve yazılı öğretim formasyonu kazandırmak: Bölümden mezun olan öğrenciler, eğitim ve öğretim alanında kendilerinden istenen dilbilgisi, konuşma, yazma, dinleme, aktarma ve iletişim kurma becerilerinde gerekli bilgi ve donanıma sahip olurlar. Öğrendikleri yabancı dil ya da dilleri başkalarına öğretirken, amaçlarını, seçimlerini, uygun öğretim stratejilerini ve yöntemlerini aldıkları eğitim çerçevesinde bilirler, örneklendirme yaparlar ve konularına hâkimdirler.
4. PÇ-4Farklı kültürleri ve yapıtlarını okuyan ve izleyen etkin okurlar yaratmak: Öğrenciler, öğrenim ve edinimleri sayesinde yorumlarını oluştururlar, düşünce ve duygularını ayrıntılarıyla yazar ve etkili konuşurlar. Yazın, dil ve imgeleme önem vererek, dil ve yazın tutkunu olurlar. Yazının, duyguların dile getirilmesinde, imgelemin eğitilmesi ve gelişmesinde ne kadar önemli olduğunun ayrımındadırlar. Estetik ve etik değerin yargılanmasında kapasitelerini geliştirirler. Temel bir hak olarak dilin insancıl amaçlara yönelik etkin kullanımına, okur ve geleceğin yazarı olarak, kültür yaşamına hazırlanmaya önem verirler. Yazını, çok kültürlülük ve farklı kültürlerin dile getirilmesi olarak algılarlar.
5. PÇ-5İş pazarındaki rekabet gücünü artıracak özel alan diline ait dilsel becerileri kazandırmak ve gittikçe yaygınlaşan çok dilliliği desteklemek: İçinde bulunulan koşullar, ülkenin çıkarları, kültürel ve ekonomik yapısı ve dünyanın siyasi ve ekonomik seyrine uygun olarak, öğrenciler öğrenim gördükleri yabancı dilin dışında en az ikinci bir yabancı dili yetkin olacak seviyede öğrenirler. Farklı alanlardaki iş pazarına uygun donanımla mezun olurlar. Yabancı dil ya da dilleri turizm, pazarlama, bankacılık ve finans, uluslar arası ilişkiler ve iletişim gibi alanlarda kullanırlar ve gerekli terminolojiye sahiptirler.
6. PÇ-6Öğrencinin özellikle öğrenim gördüğü alanda bilgilendirmeye, açıklamaya ve eleştiriye yönelik yazılı ve sözlü metinleri kaleme almak, hazırlamak ve sunmak: Farklı metin tipleriyle ilgili kurallara, asıl amaca, imla, gramer, sözdizim ve noktalama kurallarına, sözlü bir sunumun gerekliliklerine, uygun ve zengin bir sözcük dağarcığı ilkelerine uyarak, okuyucu ya da dinleyiciyi hoşnut bırakacak söylem ve metinleri oluşturur.
7. PÇ-7Üst düzeyde dil ve edebiyat öğretimini gerçekleştirmek: Amaç ne olursa olsun, dil öğrenimi yapan kişi öğrendiği dil ya da dillerin dilbilgisi kurallarını, sözdizim yapılarını bilir ve bunları başkasıyla iletişim kurarken hızlı ve ustalıkla kullanır. Akıcı ve net bir biçimde aksansız konuşur. Yazınsal bilgi ve becerileri edinmiştir, bunları kendi düşünce ve amaçları doğrultusunda kendine özgü bir biçimde anlatmasını ve bunlar hakkında fikir alışverişini bilir.
8. PÇ-8Yabancı dil ve yazın becerilerinin gerekli olduğu kamu ya da özel sektöre ait yüksek derecede sorumluluk isteyen görevler için uygun beceri ve donanımları vermek: Öğrenciler, dilin ustalıkla kullanımını, araştırma ve iletişim becerilerini, iyi bir genel kültürü, geniş ve açık bir düşünce yapısını ve eleştirel bir yargıyı gerektiren tüm iş alanlarına hazırdırlar. Tercümanlık ve çeviri yapmasını bilirler.

AKTS iş yükü