Karşılaştırmalı Edebiyat
Fen - Edebiyat Fakültesiİngiliz Dili ve Edebiyatı
- Kodu
- İDEB404
- Yarıyılı
- 2026-2027 Bahar Yarıyılı
- Teorik
- 3
- Uyg.-Lab
- 0-0
- Kredi
- 3
- AKTS
- 4
- Dersin türü
- Zorunlu
- Düzeyi
- Lisans
- Dili
- Türkçe
- Ön koşul (tavsiye)
- Yok
- Dersi veren
- Prof. Dr. TATİANA GOLBAN
Dersin amacı
Ders, öğrencilere edebiyatı akademik bir açıdan anlayabilmeleri için kuramsal ve eleştirel metinlerin okunması; derslere ve seminer tartışmalarına katılım yoluyla kuramsal bilginin yanı sıra, analitik ve yaratıcı beceriler kazandırmayı amaçlar.
Öğrenme çıktıları
- ÖÇ-1İngilizce bilgisini ve anlayışını artırmak; sözlü ve yazılı anlatımın yanı sıra düşünsel tartışmaların ifadesini geliştirmek ;
- ÖÇ-2Tarihsel düşünebilmek ve yazılı metnin estetik boyutuyla toplumsal, kültürel ve diğer ilgili bağlamlar arasındaki ilişkiyi anlayabilmek;
- ÖÇ-3Edinilen bilgiyi ve entelektüel becerileri gelecekteki akademik çalışmalara, farklı işlere ya da yaşam tecrübelerine aktarabilen, bağımsız düşünebilen öğrenciler haline gelmek.
- ÖÇ-4Analitik ve yorumsal perspektifler kullanarak karşıt tarihsel ve eleştirel bakış açılarını değerlendirmek ve edebiyat kuramı ve uygulaması arasındaki ilişkiyi anlamak;
- ÖÇ-5Edebi metin okumalarında eleştirel, analitik ve karşılaştırmalı bir perspektif kullanabilmek;
- ÖÇ-6Yazılı metinlerin formal ve tematik boyutları ve yazarları hakkındaki bilgiyi, toplumsal ve kültürel önemini ve edebiyat metinlerinin üretimine etkisini kavrayacak bir anlayışı edinmek;
Dersin içeriği
Ders, bölümün ana derslerinden biridir ve öğrencilere genel olarak dünya edebiyatını ve karşılaşitırmalı edebiyatı özellikle de karşılaştırmalı edebiyatın kuramsal incelemeleriyle tanıştırır. Dersin odak noktası karşılaştırma, algı, etki, kültürler arası ilişkiler, karakter tipolojisi, tema ve motifler, metin ve bağlam, edebi tür ve akımlar, mitler gibi karşılaştırmalı yaklaşım biçimleridir. Öğrenciler karşılaştırmalı edebiyat alanında araştırma metodolojilerini, terminoloji ve kuramsal ve eleştirel perspektifleri öğrenirler.
Haftalık konular
| Hafta | Konu | Ön hazırlık / yöntem |
|---|---|---|
| 1 | Giriş niteliğinde tartışma: Dersin amacı, hedefleri ve içeriği;; dünya edebiyatı-karşılaştırmalı edebiyat-ulusal edebiyat arasındaki ilişki; karşılaştırmalı edebiyatın bilimsel bir disiplin olarak gelişimi; | Ders Notları, çalışma notları |
| 2 | Karşılaştırmalı edebiyat: araştırma konuları ve araştırma metotları, genel özellikler ve temel akımlar; | Ders Notları, çalışma notları |
| 3 | Karşılaştırmalı Edebiyat Yaklaşımları I: genel sunuş (doğal karşılaştırma, tüm dünyanın karşılaştırılması, algı, etki, kültürler arası ilişkiler, edebi ilişki ve alışveriş, edebi çeviri, tarih, eleştiri ve kuram); | Ders Notları, çalışma notları |
| 4 | Karşılaştırmalı Edebiyat Yaklaşımları II: genel sunuş (tema ve motifler, metin ve bağlam, edebi tür ve akımlar, mitler ve kültürel tarih, edebileşmiş mitler, edevi arketipler ve karakter tipolojisi, edebi modeller); | Ders Notları, çalışma notları |
| 5 | İmgeler I: karşılaştırmalı imge (sembolik dil, stereotipler), kelimeden imgeye, stereotip olarak kelime ve mit); | Ders Notları, çalışma notları |
| 6 | İmgeler II: imge ve hiyerarşik ilişki (zaman ve mekan bağlamı, karakter sistemi), senaryo olarak imge, imagoloji ve alanları; | Ders Notları, çalışma notları |
| 7 | Temalar I: tematoloji ve metotları (tema ve motifler, metin ve bağlam, ideoloji ve hayalgücü), tematik bağlam ve fikir tarihi, belge ve kurgu; | Ders Notları, çalışma notları |
| 8 | Temalar II: tematik bağlam ve hayalgücü (edebiyat ve mantık, hayalgücü ve toplum); | Ders Notları, çalışma notları |
| 9 | Mitler I: mitten edebi mite (etnik ve dinselden edebi mite, bir mitolojiden diğerine, edebi mitin tanımı, mit eleştirisi ve kuralları), edebi mitin doğuşu ve yükselişi (mit ve kültürel tarih, mit tarihi ve kökenleri, mit ve senaryonun doğuşu); | Ders Notları, çalışma notları |
| 10 | Mitler II:mitin şiirselliği, mit ve hayalgücü (algı ve yorumlama, mitolojiler ve kişisel mit, mitoloji olarak edebiyat); | Ders Notları, çalışma notları |
| 11 | Antik edebiyatta Elektra miti. Sophocles – Electra; | Ders Notları, çalışma notları |
| 12 | Antik edebiyatta Elektra mit. Euripides – Electra; | Ders Notları, çalışma notları |
| 13 | 20. yüzyıl edebiyatında Elektra miti. Eugene O’Neill – Mourning Becomes Electra; | Ders Notları, çalışma notları |
| 14 | 20. yüzyıl edebiyatında Elektra miti. Jean Paul Sartre – The Flies. | Ders Notları, çalışma notları |
| 15 | Final Sınavı 1. Hafta | |
| 16 | Final Sınavı 2. Hafta |
Kaynaklar ve materyaller
- Ders notu
- Golban, Tatiana. The Myth of Electra in Ancient and Modern Drama. Kutahya: UcMart Press, 2007.
- Diğer kaynaklar
- Bassnet, Susan. Comparative Literature: A Critical Introduction. Blackwell Publishers, Oxford, 1993;
Brandt, Jan Cortius. Introduction to the Comparative Study of Literature. New York: Randon, 1968;
Brunel, Pierre. Companion to Literary Myths, Heroes and Archetypes, Routledge, London, 1992;
Guillen, Claudio. The Challenge of Comparative Literature. Cambridge: Harvard University Press, 1993;
Tötösy de Zepetnek, Steven. Comparative Literature: Theory, Method, Application, Amsterdam: GA, 1998.
Değerlendirme
- Ödev 1 %10
- Arasınav 1 %40
- Dönem Sonu Sınavı %50
Program çıktıları ile ilişkisi
- PÇ-1Alanında kendine güvenen ve yetkin bilim adamı yetiştirmek: Bir konuşmaya katılabilmek için gerekli beceri ve donanımlara sahiptirler. Başkalarının ortaya koyduğu farklı bakış açılarını dikkatli ve saygılı bir biçimde dinlerler, kendi değerlendirme ve sorularını başkalarının görüşlerine ilintileyerek açık bir biçimde yaparlar. Gerektiğinde kendilerinden istenen sunum ve gösterileri hazırlar, düzenler ve gerçekleştirirler. Kendilerinden bilimsel bir çalışma ya da araştırma istendiğinde yazılı ve sözlü sunum ya da varsayımlarını ortaya koyarlar. Yazınsal söylem ve metinleri analiz etmeyi, açıklamayı ve değerlendirmeyi bilirler.
- PÇ-2Edebiyatlarıyla ilgili kariyerlerine hazırdırlar. Dilin kullanım ve işleyiş özeliklerini, sözcük ve anlam yapılarını tanırlar. Yazınsal alanda yorum ve değerlendirmelerde bulunurlar. Yazın, felsefe, siyaset ve toplumu ilgilendiren konulara eleştirel yaklaşmayı bilirler. Eleştirel düşünmeye ve yorum yapmaya önem verirler. Empati yeteneği gelişmiş ve evrensel değerleri özümsemiş kişiler olarak, konulara farklı açılardan bakabilirler.
- PÇ-3Eğitimin tüm alanlarında görev alacaklar için sözlü ve yazılı öğretim formasyonu kazandırmak: Bölümden mezun olan öğrenciler, eğitim ve öğretim alanında kendilerinden istenen dilbilgisi, konuşma, yazma, dinleme, aktarma ve iletişim kurma becerilerinde gerekli bilgi ve donanıma sahip olurlar. Öğrendikleri yabancı dil ya da dilleri başkalarına öğretirken, amaçlarını, seçimlerini, uygun öğretim stratejilerini ve yöntemlerini aldıkları eğitim çerçevesinde bilirler, örneklendirme yaparlar ve konularına hâkimdirler.
- PÇ-4Farklı kültürleri ve yapıtlarını okuyan ve izleyen etkin okurlar yaratmak: Öğrenciler, öğrenim ve edinimleri sayesinde yorumlarını oluştururlar, düşünce ve duygularını ayrıntılarıyla yazar ve etkili konuşurlar. Yazın, dil ve imgeleme önem vererek, dil ve yazın tutkunu olurlar. Yazının, duyguların dile getirilmesinde, imgelemin eğitilmesi ve gelişmesinde ne kadar önemli olduğunun ayrımındadırlar. Estetik ve etik değerin yargılanmasında kapasitelerini geliştirirler. Temel bir hak olarak dilin insancıl amaçlara yönelik etkin kullanımına, okur ve geleceğin yazarı olarak, kültür yaşamına hazırlanmaya önem verirler. Yazını, çok kültürlülük ve farklı kültürlerin dile getirilmesi olarak algılarlar.
- PÇ-5İş pazarındaki rekabet gücünü artıracak özel alan diline ait dilsel becerileri kazandırmak ve gittikçe yaygınlaşan çok dilliliği desteklemek: İçinde bulunulan koşullar, ülkenin çıkarları, kültürel ve ekonomik yapısı ve dünyanın siyasi ve ekonomik seyrine uygun olarak, öğrenciler öğrenim gördükleri yabancı dilin dışında en az ikinci bir yabancı dili yetkin olacak seviyede öğrenirler. Farklı alanlardaki iş pazarına uygun donanımla mezun olurlar. Yabancı dil ya da dilleri turizm, pazarlama, bankacılık ve finans, uluslar arası ilişkiler ve iletişim gibi alanlarda kullanırlar ve gerekli terminolojiye sahiptirler.
- PÇ-6Öğrencinin özellikle öğrenim gördüğü alanda bilgilendirmeye, açıklamaya ve eleştiriye yönelik yazılı ve sözlü metinleri kaleme almak, hazırlamak ve sunmak: Farklı metin tipleriyle ilgili kurallara, asıl amaca, imla, gramer, sözdizim ve noktalama kurallarına, sözlü bir sunumun gerekliliklerine, uygun ve zengin bir sözcük dağarcığı ilkelerine uyarak, okuyucu ya da dinleyiciyi hoşnut bırakacak söylem ve metinleri oluşturur.
- PÇ-7Üst düzeyde dil ve edebiyat öğretimini gerçekleştirmek: Amaç ne olursa olsun, dil öğrenimi yapan kişi öğrendiği dil ya da dillerin dilbilgisi kurallarını, sözdizim yapılarını bilir ve bunları başkasıyla iletişim kurarken hızlı ve ustalıkla kullanır. Akıcı ve net bir biçimde aksansız konuşur. Yazınsal bilgi ve becerileri edinmiştir, bunları kendi düşünce ve amaçları doğrultusunda kendine özgü bir biçimde anlatmasını ve bunlar hakkında fikir alışverişini bilir.
- PÇ-8Yabancı dil ve yazın becerilerinin gerekli olduğu kamu ya da özel sektöre ait yüksek derecede sorumluluk isteyen görevler için uygun beceri ve donanımları vermek: Öğrenciler, dilin ustalıkla kullanımını, araştırma ve iletişim becerilerini, iyi bir genel kültürü, geniş ve açık bir düşünce yapısını ve eleştirel bir yargıyı gerektiren tüm iş alanlarına hazırdırlar. Tercümanlık ve çeviri yapmasını bilirler.
| ÖÇ-1 | ÖÇ-2 | ÖÇ-3 | ÖÇ-4 | ÖÇ-5 | ÖÇ-6 | |
|---|---|---|---|---|---|---|
| PÇ-1 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 |
| PÇ-2 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 |
| PÇ-3 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 |
| PÇ-4 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 |
| PÇ-5 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 |
| PÇ-6 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 |
| PÇ-7 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 |
| PÇ-8 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 |
AKTS iş yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre | Toplam |
|---|---|---|---|
| Yarıyıl Sınavı | 1 | 10 | 10 |
| Ara Sınav 1 | 1 | 10 | 10 |
| Sunum / Seminer Hazırlama | 1 | 4 | 4 |
| Sınıf dışı ders çalışma süresi(ön çalışma, pekiştirme) | 16 | 3 | 48 |
| Ders süresi(sınav haftası dahildir: toplam ders saati) | 16 | 3 | 48 |
| Toplam iş yükü | 120 | ||
| Toplam iş yükü / 30 | 4 | ||
| Dersin AKTS kredisi | 4 | ||